فردريك چارلز ريچاردز ( مترجم : مهين دخت بزرگمهر )

320

سفرنامه فرد ريچاردز ( فارسى )

پيشه‌وران و شاگردان رقابت پيدا مىشود . خراطانى كه به ساختن قليان و تهيهء پايه‌هاى ميز اشتغال دارند توأم با كسانى كه با ساير انواع پيشه‌ها و حرفه‌هاى موجود در بازار سر و كار دارند موجب مىشوند كه بازار محل پركار و پرمشغله‌اى به نظر آيد . چهره‌هاى باطراوت و سالم مردانى كه از دهات و قصبات و مجاور زغال و ميوه به شهر حمل مىكنند ، محيط بانشاطى ايجاد مىكند . اندكى قبل از فرارسيدن زمستان تقاضا براى پوستين خيلى زياد است . چه اين بالاپوش بسيار گرم و راحت است ؛ به طورى كه هيچ نوع بالاپوش ديگر نمىتواند اين چنين بدن را از سرما حفظ كند . هنگامى كه هوا نسبتا خوب است آن را پشت و رو در بر مىكنند ، به طورى كه طرف زينت شدهء آن ديده مىشود . ولى در مواقع بارانى يا برفى طرف پشمى آن همان وظيفه‌اى را ، كه براى گوسفندان انجام مىدهد ، بر عهده مىگيرد . پوستين موارد استعمال متعدد دارد . هنگام خواب مىتوان آن را بر روى زمين گسترد و به عنوان قاليچه‌اى از آن استفاده كرد . همچنين مىتوان به عنوان روانداز يا شنل از آن بهره جست . پوستينهاى كوچكترى نيز وجود دارد كه بدون آستين است و مىتوان آنها را در زير كت يا بدون آن در بر كرد . اين پوستينها را معمولا شبانان جوان در بر مىكنند و با چوب‌دست‌هاى بلندى كه دارند چنين مىنمايد كه پوستين شبانان مانند پوستين بزها و گوسفندان جزو لاينفك آنان است . اين پسران جوان با ريگ خيلى خوب نشانه مىگيرند و در اين كار مهارت بسيار دارند . هرگاه شبان جوانى مشاهده كند گوسفندى جانب احتياط را رعايت نمىكند و قبل از وقت پيش‌آهنگ گله شده او را صدا مىزند و اگر حيوان صداى او را نشنود دم او را با ريگ نشانه مىگيرد . اين ريگ بدون شك به هدف اصابت مىكند و موجب مىشود كه گوسفند به خود آيد و دريابد كه از گله پيروى نكرده و خيلى دور رفته است . مهارت شبانان در هدف‌گيرى قابل انكار نيست ؛ ولى شايد يكى از دلايل پيروزى آنها در اين كار اين است كه دم گوسفندان ايران آماج خوبى است . چه ، به طور خارق‌العاده فربه و بزرگ است . مىگويند بزرگى دم آنها پاداشى است كه در مقابل كمك به ابراهيم هنگامى كه نمرود در تعقيب او بود دريافت داشته‌اند . هنگامى كه نزديك بود ابراهيم دستگير شود گوسفندان در اطراف پيامبر سالخورده كه بر روى زمين دراز شده بود گرد آمدند و او را از انظار دشمنان پنهان كردند و چون بزها از مساعدت و كمك به ابراهيم امتناع ورزيدند تنبيه شدند و دم كوچكترى نصيب آنها شد . بعضى از اوقات وزن دم گوسفندان ايرانى به 9 پاوند مىرسد . اين ذخيرهء چربى آنهاست . گفته مىشود كه اين چربى در مواقع كمبود